Muzikale diversiteit bij Southern Lord in de Melkweg

Van drone tot punk

Voor connaisseurs van duistere muziek is Southern Lord Records geen onbekende naam. Het label van Sunn O))) gitarist Greg Anderson handelt al bijna 20 jaar in muziek, vooral van het donkere soort. Veel doom, drone en stoner, maar vooral veel experimentele groepen. Zo hebben onder meer Wolves In The Throne Room, Today Is The Day, All Pigs Must Die, Pelican, Noothgrush en High On Fire platen uitgebracht, alsmede Electric Wizard, Grief, Corrosion Of Conformity, Saint Vitus en vele anderen. Vandaag strijkt het label neer in Amsterdam om een festival/showcase ten gehore te brengen, met een divers scala aan groepen die bij Southern Lord reeds platen hebben uitgebracht of dat nog gaan doen.

Onder het motto ‘een goede binnenkomer’ is daar Vitamin X als eerste band. Geen drone, geen soundscaped, geen experiment, slechts hardcore punk, tot het verst gerekt zonder grindcore te worden. De groove is heftig en de nummers zijn kort. Zanger Marko staat geen moment stil en rent, springt, dropkickt en stuitert zijn weg over het podium, een fysieke manifestatie van de nummers zelf. Als speciale gast zien we Georgios van Nuclear Devastation op gitaar meespelen, wat de botte sound nog wat extra punch geeft. Een goed half uur raast de band door, als snelste band van vanavond, Het is al sinds 2012 stil op het albumfront, maar geen gevrees; het nieuwe album verschijnt op Southern Lord.

Na die agressie is het even afkoelen bij Big | Brave. Dit Canadese trio bedient zich van een mix tussen doom, post-rock, shoegaze en drone en dat levert een show van drie kwartier met drie nummers op. We krijgen het verse nieuwe album Ardor te horen, dat bestaat uit traag opbouwende stukken, wijd uitgesponnen gitaarakkoorden, beukende drums en vooral de stilte tussen de noten. De zang van Robin is ijl en tergend en de muziek hypnotisch. Bij vlagen hard en beukend, maar vooral een ostinaat patroon van geluid. Het is muziek waar je echt in moet zitten om het ten volle te ervaren. Dat lukt de grote zaal behoorlijk, maar na 35 minuten wordt het wel pittig zonder een geestverruimend middel.

Het Noorse Okkultokrati is al even eclectisch als Big | Brave, hoewel een stuk heftiger. De muzikale cocktail van crust punk, black metal, sludge en 70’s psychedelica is opzwepend en krijgt de zaal in beweging. Zanger Black Qvisling hitst de gemoederen op en krijst zijn weg met veel reverb door de set, zoals op het lekker harde Moon Daggers. Jammer genoeg is het geluid vrij ongedefinieerd. De toetsen en effecten van toetsenist Fredrik zijn gelukkig wel te horen, waardoor het niet volledig onduidelijk is wat de band hier presenteert. De wall of sound past er wel bij, maar doordat veel nummers een rechtlijnige d-beat als groove hebben, en er slechts twee keer op half tempo gespeeld wordt, is het wel wat eenheidsworst dat de klok slaat.

Nog meer d-beats krijgen we met Wolfbrigade in de Max. Genoeg definitie hier, hoewel er niet veel te definiëren valt met de simpele, doch doeltreffende crustpunk van dit Zweedse kwintet. Het recept is simpel: d-beats, scheurende metalpunk riffs en veel muzikaal geweld. We kunnen de eerste echte pit bespeuren en die houdt niet op tot de band klaar is met spelen. Crustpunk is geen genre dat bekend staat om innovatie, wat dat betreft valt Wolfbrigade buiten de boot. Als we echter naar publieksparticipatie kijken wint de band met een enorme voorsprong, want de zaal is hierbij verreweg het actiefst van de hele avond.

Hoewel Circle de tweede plek bezet. Toegegeven, we wisten niet wat we van dit Finse combo konden en moesten verwachten. Gehuld in glitterende en fluorescerende spandex leggings, met de flair van een ballet-dansende 70’s prog-muzikant, een toch wat bevreemdend zicht. De band draait al meer dan 25 jaar mee en speelde in die jaren net zo veel genres als een gemiddeld platenlabel onder contract heeft staan. De show van vandaag staat vooral in het teken van de nieuwste plaat Terminal, welke zich richt op swingende hardrock met een 70’s tintje, maar Terminal is ook een plaat van experimenten en veel krautrock-achtige herhalingen. Zanger Mika Rättö paradeert om zijn keyboard heen en doet poses die niet zouden misstaan in het Zwanenmeer. De muziek echter rockt en veel hoofden gaan goedkeurend op en neer. Hoogtepunt is het afsluitende Terminal, met een fijne riff en een mooie vijfmanspiramide vooraan het podium. 

Groter kon het contrast met Magma niet zijn. Het Franse fenomeen speelt vanavond 70 minuten en brengt twee nummers ten gehore. Sorry, twee composities. Het eerste, Ëmëhntëhtt-Ré (zie zelf maar hoe je dat uitspreekt) duurt 50 minuten en is eigenlijk een integrale uitvoering van het gelijknamige album (minus het laatste deel volgens zangeres Stella Vander). Magma kan je niet in woorden vatten, dat moet je zien. Complexe patronen, lang uitgesponnen stukken die in geen toonsoort staan, koorzang in een onverstaanbare taal, een drumsolo die uitbarst in een heftige speech in diezelfde taal, het is allemaal heel veel. De band heeft deze avond helaas geen beschikking over hun eigen gear, omdat dat nog in Noorwegen staat door een fout van de maatschappij. Met geleende spullen komt men er toch en is er geen vuiltje aan de lucht te bekennen. Toegegeven, voor ondergetekende is Magma teveel, zeker met Theusz Hamtaahk erachteraan, maar knap is het zeker weten.

Magma is zo onaards dat Unsane in de kleine zaal daarna een beetje te aards is. De noisy hardcore steekt knap in elkaar en het pas verschenen Sterilize (een maand oud vandaag) is typisch Unsane, maar voor velen is het iets teveel. Ingeklemd tussen twee experimentele giganten is de omschakeling iets te groot. Daar kan de band weliswaar niks aan doen, en wat ze doen wordt perfect uitgevoerd. Zanger Chris Spencer brult en krijst en we krijgen ladingen herrie en feedback om de oren. Toch nemen we liever een momentje rust alvorens die feedback alleen maar erger wordt.

Sunn O))) is de reden dat men hier is, letterlijk en figuurlijk, want labelbaas Greg Anderson is één van de in monnikspij gehulde figuren in de drone-formatie. De band begint ruim twintig minuten later dan gepland, waardoor het bij voorbaat al onmogelijk wordt om de band volledig te kijken voor hen die de trein moeten halen. Wel gonst het van opwinding zodra de lampen gedoofd worden en schijnbaar uit het niets Atilla Csihar voor de microfoon verschijnt, om tien minuten lang met zijn diep brommende keelstem mystieke geluiden voort te brengen. Uit die geluiden en de bijkomende rook verschijnen vier gedaanten, die samen een geluid voortbrengen waar de fundering van de Melkweg van schudt. De setlist van dit jaar doet denken dat dit Agartha is, maar wie maalt er ook om, naar Sunn O))) ga je immers niet om nummers te horen, maar om in trance te komen en je mee te laten voeren over de geluidsgolven. De toevoeging van synthesizers en trombone maakt het allemaal nog naargeestiger en overweldigender. Een puike afsluiter, want na Sunn O))) wil je niks meer horen, zodat je je trommelvliezen wat rust kan geven.

Zo eindigt het eerste Southern Lord Europe ‘festival’. Het was eerder een soort Paganfest, want het ontbrak aan enige activiteit buiten de bands om. Dat kan een goede toevoeging zijn voor een volgende editie, evenals de mogelijkheid om wat te eten in de Melkweg zelf, in plaats van het dure Leidseplein op te moeten. Als verdere feedback willen we toch zeggen dat iets eerder beginnen geen probleem is, aangezien veel mensen nu een deel Sunn O))) moesten missen om hun treinaansluiting te halen. Voor de rest was het een prima avond. Divers, uitdagend, met bands die weinig in elkaars vaarwater zaten. 

Datum: 29-10-2017 | Locatie: Melkweg, Amsterdam | Line-up: Vitamin X, Big | Brave, Okkultokrati, Wolfbrigade, Circle, Magma, Unsane, Sunn O)))

Ragherrie wil Bernard Bodt bedanken voor zijn foto’s.

 

FacebookTwitter